Makine alanında çalışanların ,makine mühendislerinin çokça karşılaştıkları ekipmanlardan biri de hidrolik pompalardır. Hidrolik pompalar çeşitlidir. Ancak hangi durumlarda hangi hidrolik pompa kullanılmalıdır? Verimlilik, güç , maliyet, tasarruf gibi faktörler işin içine girdiğinde hidrolik pompa seçimi zorlaşır. Dolayısıyla hidrolik pompa seçimi önemlidir.Peki neye göre seçilmelidir ? Hidrolik pompa seçim kriterleri nelerdir ?
Önceki yazımızda bknz : hidrolik pompa çeşitleri konusuna ayrıntılı değinmiştik . Kısaca hatırlayalım :
Hidrolik pompa seçimi
Hidrolik sistem içindeki sıkıştırılmış hidrolik yağ daima ani ve aşırı yüklemeler altında kalabilir. çeşitli şekillerde basınç düşmeleri veya yükselmeleri meydana gelebilir. Bu gibi durumlarda pompalar aşırı yüklenmelerin ve ani dirençlerin etkisi altında kalabilirler. Hidrolik Pompa bu tür dirençlere dayanıklı olmalıdır. Pompalarda aranan diğer bir özellikte gürültüsüz ve titreşimsiz çalışmadır. Aşırı titreşimli çalışan bir pompa sıkıştırılmış akışkan içinde hava kabarcıkları ve sistemdeki bağlantı yerlerinde oynamalar meydana getirir. Bu da boru ve rekorlarda yağ sızıntıları meydana gelmesine yol açar ki istenmeyen bir durumdur, pompalar küçük boyutlu, bakım ve onarımı kolay yapılabilir olmalıdır.
Debi ve Basınç Uyumu
Pompa seçiminde, sistemin ihtiyaç duyduğu debi ve basınç değerlerinin doğru hesaplanması kritik önem taşır.
Verimlilik Faktörü
Yüksek verimli pompalar, enerji tüketimini azaltarak uzun vadede işletme maliyetlerini düşürür.
Gürültü Seviyesi
Bazı uygulamalarda, pompa seçiminde çalışma gürültüsünün düşük olması da önemli bir kriterdir.
Hidrolik pompa seçim kriterleri
Kullanılacak olan akışkan
İstenilen basınç aralığı
İstenilen devir sayısı
Çalışma sıcaklıkları
Gürültü seviyesi
Kontrol tipi
Bakım imkanları
Maliyet
Aşağıdaki tabloda hidrolik pompa çeşitlerinin hız ,basınç ,vizkozite, maximum gürültü seviyesi, kullanım ömrü ve fiyat gibi özelliklerine puan verilmiş .
Bu tabloda :
1- çok iyi / çok geniş
2- iyi / geniş
3- orta
4- zayıf anlamına gelmektedir.
DDP : DIŞTAN DİŞLİ POMPA
DP : İÇTEN DİŞLİ POMPA
OP : ORBİT POMPA
VP : VİDA POMPA
TOPP : TEK ODALI PALETLİ POMPA
ÇOPP : ÇİFT ODALI PALETLİ POMPA
ERPP : EKSANTRİK ŞAFTLI RADYAL PİSTONLU POMPA
ESBRPP : EKSANTRİK SİLİNDİR BLOKLU RADYAL PİSTONLU POMPA
EEPEPP : EĞİK EKSEN PRENSİPLİ EKSENEL PİSTONLU POMPA
EDPEPP : EĞİK DİSK PRENSİPLİ EKSENEL PİSTONLU POMPA
Pompa seçimini belirleyen diğer kriterler :
Tandem pompa kullanılıp kullanılmayacağı
Pompanın (sistemin) kontrol tipi
Sistemin açık ya da kapalı çevrim olması
Yağ kirliliğine karşı hassasiyet
İşletici personel kabiliyetleri
Görüldüğü gibi pompa büyüklüğü arttıkça max.sürekli çalışma basıncı ve max.devir düşmekte,gürültü seviyesi ise artmaktadır .
Konuyla İlgili Sorular
Pompa aynı zamanda sistemdeki ani basınç dalgalanmalarına ve aşırı yüklenmelere dayanıklı olmalıdır. Sadece debiye göre seçilen ama dayanıklılığı yetersiz bir pompa, kısa sürede arızalanabilir.
Aşırı titreşim, akışkan içinde hava kabarcıkları oluşmasına ve sistemdeki bağlantı noktalarının zamanla gevşemesine neden olabilir. Gevşeyen bu bağlantılar, boru ve rekorlardan yağ sızıntısı yaşanmasına yol açar.
İlgili Yazılar
