Hava içindeki nem pnömatik sistemin kirlenmesine neden olur ve paslanmalara, tıkanıklara yol açar. Boyama işlemlerinde kaliteyi düşürür. Kimya, elektronik vb. gibi sektörlerde ürünün zarar görmesine neden olur. Bu nedenle nemin sistemden uzaklaştırılması gerekir. Pnömatik sistemlerde hava içindeki nemin alınması için kurutucular kullanılır. havanın kurutulması işleminin çeşitli yolları vardır:
Fiziksel Kurutma Yöntemi
Fiziksel kurutma yönteminde sistemi durdurmamak için 2 ayrı kap kullanılır. Her 2 kapta nemi tutarak bünyesine katan (absorbe eden) silikajel vb. maddeler kullanılır.
Bu yöntemle kurutma işlemi fiziksel olarak gerçekleştirilir. Hava silisyum dioksitten
geçirilir. Kurutucu madde tanecikler halindedir. Silikajel, su buharı ile temas ettiğinde renk değiştirir. Belirli bir doygunluğa ulaşan kurutucu devreden çıkarılarak üzerinden sıcak hava çekilir ve böylece tekrar arındırılır. Bu esnada diğer kurutucu devrededir.
Bu yöntem hassas kurutma istenen yerlerde kullanılmalıdır. Havanın yaklaşık olarak -60oC’ye kadar soğutulması gibi bir etki gösterir.
Soğutarak kurutma yöntemi
Kompresörden gelen nemli hava kurutucuya girmeden önce ön soğutma odasından geçirilir. Yaklaşık 25oC sıcaklıkta gelen havanın sıcaklığı birkaç kademe düşürülür. Daha sonra asıl soğutucu içine giren havanın sıcaklığı 4-5oC’ ye kadar düşürülür. Buzlanma olmaması için daha düşük sıcaklıklardan kaçınılmalıdır.
Kurutucunun çıkış kısmına yakın bir noktada yoğunlaşan nemin alınması için “su tutuculu filtre” kullanılmalıdır.
Kurutucudan çıkan hava enerji kazanımı açısından ön soğutma odasından geçirilir ve girişteki sıcak havanın ön soğutulmasını sağlar.
Maliyetinin düşük olması, genel kullanıma uygun olması nedeniyle en fazla tercih edilen kurutma yöntemidir.
Soğutmalı Kurutucu Çiy Noktası
Soğutmalı kurutucular, havanın çiy noktasını tipik olarak +2°C ile +10°C arasına düşürür.
Adsorpsiyonlu Kurutucu
Adsorpsiyonlu (kimyasal) kurutucular, -40°C’nin altına kadar çok daha düşük çiy noktaları elde edebilir.
Kurutucu Malzeme Ömrü
Adsorpsiyonlu kurutucularda kullanılan silika jel veya aktif alümina malzemeler, periyodik olarak rejenere edilerek yeniden kullanılabilir.
Kimyasal Kurutma Yöntemi
Basınçlı hava, içinde su ile bileşik yapabilen tüplerden geçirilir.Bu tüplerde genellikle sodyum klorit(tuz) kullanılır. Sodyum klorit havanın içindeki buhar halindeki suyla bileşik yapar. Böylece basınçlı hava içindeki zararlı olan buhar alınır.
Konuyla İlgili Sorular
Bir kaptaki kurutucu madde nem emip doyuma ulaştığında, sistemi durdurmadan diğer kap devreye alınır. Doymuş kap bu sırada sıcak havayla temizlenip yeniden kullanıma hazırlanır.
Silikajel nem emdikçe renk değiştirir, bu da o anki doygunluk seviyesini görsel olarak gösterir. Bu sayede kurutucunun ne zaman değiştirilmesi veya yenilenmesi gerektiği kolayca anlaşılır.
İlgili Yazılar
