Motorda Segman Aşınması

Araç bakımı ve onarımı köşemizdeki bu yazıda segmanlardan bahsedeceğiz. Segmanlar küçük ve önemsiz gibi görünen parçalardan olsa da motor için hayati önem teşkil ederler. Motorda segman aşınması ve bozulması durumunda, aracınızın yolda kalmasına varan sorunlar oluşabilir.

En hafifinden, aracınızın motoru aşırı ses yapabilir. Şimdi motorda segman aşınmasının sebepleri, segmanın aşındığının nasıl anlaşılacağı ve segman aşınması durumunda neler olabilir? Bunları inceleyelim.

Motorda segman aşınması nasıl anlaşılır?

Segmanları aşınmış motor eğer çok aşınma varsa yağ çubuğu ve motor yağ kapağı testiyle hemen anlaşılır.Yağ çubuğu çekildiğinde gözle görülür bir duman varsa yağ çubuğu tam yuvasına oturmadan takıldığında yerinden çıkacak gibi zıplıyorsa ve motor yağ kapağı yerinden çıkartılıp deliğin üzerine koyulduğunda zıplıyorsa o aracın segmanlarında, pistonlarında veya gömleklerde aşınma vardır.

Ayrıca araç gaza yüklenildiğinde egzostan aşırı siyah duman çıkıyorsa yine aşınma söz konusudur araç yağ yakıyordur ve yağda bariz eksilmeler olur aracın yağı sürekli kontrol edilmelidir.

Motorda Segman Aşınmasında Motor Sesi

Segman aşınmasında motordan gelen sesi play simgesine tıklayıp dinleyebilirsiniz. (yukarıda)

Yağ Tüketimi Belirtisi

Aşınmış segmanlar, yağın yanma odasına sızmasına neden olarak motor yağı tüketimini artırır.

Mavi Egzoz Dumanı

Egzozdan çıkan mavimsi duman, segman aşınmasına bağlı yağ yakma sorununun tipik bir belirtisidir.

Kompresyon Kaybı

Aşınmış segmanlar, silindir sıkıştırmasının düşmesine ve motor performansının azalmasına yol açar.

Motorda segman aşınmasının sebebi

Yeni bir motorda yanlış montaj veya metalurji hatasından ileri gelebilir.

Segmanın pistondaki yuvasıyla kendi arasındaki boşluk sağlıklı çalışması ve temiz kalması için çok önemlidir. Segman hareketi kısmen dahi engellenirse yağlama rejimi bozulur, yağın yüzeylerde kalma süresi uzar ve bölgesel olarak yanar.

Piston yuvalarında zamanla çok sert bir karbon birikimi olur. Zamanla da segmanın piston üzerinde küçük fakat hayati olan hareketi tamamen engellenir. Hareketsiz kalan segman ya kırılır ya da kaynar. Yüksek devirlerde silindire kaynama olmaz, bunun yerine silindir yüzeyinde küçük kaynama ve kopma olayları olur. Geometri bozulunca da segman kırılır.

Düşük devirlerde kullanılan bir motorsa karbon birikimi pistonla silindir arasını dolduruncaya kadar büyür. Metalden daha sert olan bu birikim piston hareketiyle silindir yüzeyini parlatır. Segmanla birlikte parlayan silindir yüzeyi de bir süre sonra yağ tutamamaya başlar. Kaynama veya kilitlenme ise, bu veya benzer bir senaryoyla olur.

Motorda segman aşınması nelere yol açar

Segmanlar motorun içinde kompresyonu sağlayan en önemli hareketli parçalardan biridir. Motorda Segman aşınması durumunda motorda istenmeyen birçok sonucuda beraberinde getirecektir.

Genelde tepe segmanı dediğimiz segmanda aşınma yüksek olur, zaten segmanlar aşındığı zaman çekiş düşer ve motor yağ yakmaya başlar.
BKNZ: Motor Neden Fazla yağ yakar

Motorda segman aşınmasını engellemek için ne yapılmalıdır?

Motorda segman aşınmasını en aza indirmek için:
Doğru motor yağı seçilmeli.
BKNZ: Motor yağı Seçimi Nasıl Yapılır?
Motor yağının değişim zamanlarına dikkat edilmeli.
BKNZ: Araç Parçalarının kontrol ve değişim zamanları
Aracı devirli kullanmalı. Aracın suyunu sürekli kontrol etmeli, arabanın hararet yapmamasına özen göstermeliyiz.

Konuyla İlgili Sorular

Bu duman, segmanların aşınması sonucu yağın yanma odasına sızıp kısmen yanmasından kaynaklanır. Yağ çubuğu deliğinden çıkan bu duman, segman veya silindir gömleğinde ciddi bir aşınma olduğunu gösterir.

Aşınmış segmanlardan yanma odasına sızan yağ, yakıtla birlikte tam yanamadan egzozdan dışarı atılır. Bu yanmamış yağ kalıntısı, egzoz dumanının siyah ve yoğun görünmesine neden olur.

Bu konuyu İngilizce okumak isterseniz: Piston Ring Wear in an Engine →

İlgili Yazılar