Torna tezgahının kısımları
Bu yazımızda torna tezgahının kısımları konusunu işleyeceğiz .Torna tezgahı kısımları resimli anlatım şeklindedir. Tornanın kısımları her tesviyeci-tornacı tarafından bilinmelidir.Tornanın kısımları şunlardır :
Gövde, Fener mili kutusu , İlerleme hız kutusu (Norton kutusu), Talaş mili, Ana mil, Araba, Tabla, Siper (suport), Kalemlik, Gezer punta
Üniversal torna tezgahının kısımları (yukarıda) Dijital gösterge, aydınlatma,acil durum fren tertibatı gibi parçalar her torna tezgahında bulunmayabilir. Sabit yatak ise torna tezgahının parçalarından sayılmaz. Gerektiğinde kullanılan harici bir aparattır.
Gövde
Gövde tornanın dökümden yapılan temel organıdır. Sağlamdır ve esnemez
Görevi : Tornanın elemanlarını taşır. üzerinde hassas işlenmiş düz ve V kayıtlar bulunur. Kayıtlar, hareketli elemanların fener mili eksenine paralel konumunu korur. Böylece arabanın ve gezer puntanın düzgün hareketi sağlanır.
Fener mili kutusu (Devir Hız Kutusu)
Fener mili kutusu (Devir hız kutusu) : Torna gövdesinin sol tarafına monte edilen fener mili kutusu, içinde fener milini ve buna hareket veren dişlileri bulundurur. Torna işlemleri için gerekli devirler, kutudaki dişlilerle düzenlenir. Aynanın devir sayısını ayarlayan kollar bu bölümde yer alır.
Fener mili kutusu (devir hız kutusu) dışında bulunan devir ayar kolları, devir sayılarını gösteren şemadaki konumlarına getirilerek kullanılırlar. Devir kollarının kullanımı sonucu, fener mili kutusu içerisindeki dişliler, uygun şekilde yer değiştirerek, belirli devir (dönme) hızları üretir.
İlerleme hız kutusu (Norton kutusu)
Tornanın talaş miline ve ana miline çeşitli dönme hızları vermeye yarar. İçinde hızın ayarını sağlayan kademeli dişlileri taşır.
Torna arabasının , ya da tablasının otomatik ilerlemesi için ilerleme hız ayarı bu kısımdaki kollar vasıtasıyla yapılır. Ayrıca torna tezgahında vida çekme için, vida adımına bağlı ilerleme hızı da bu kısımdaki kollar ile ayarlanır.
Talaş mili
Talaş mili Otomatik ilerlemeler için kullanılan kama kanallı bir mildir.
Ana Mil
Ana mil : üzerinde kare veya trapez vida olan ve vida açmada kullanılan bir mildir. Tornada vida çekme işleminde bu milin döndüğünü görürüz.
İlerleme miktarının düzenlenmesi
İlerleme hız kutusuna (Norton kutusuna) gelen hareket, bu kutu içerisindeki kademeli dişli çarklardan biri ile ana miline veya talaş miline aktarılır.
İlerleme hızı kutusu dışındaki hız ayar kolu ile uygun dişli çark devreye sokularak, talaş mili aracılığı ile arabaya otomatik ilerleme hızları verilebilir. Ana mil, vida ve helis oluk açmak için kullanılır.
Torna tezgahında motordan alınan hareketin dişli kutusuna kayış kasnak vasıtasıyla iletimi
Araba
Araba (Boyuna hareket sistemi) : Araba, torna gövdesi ve kayıtları üzerinde boydan boya hareket eden bölümdür. Hareket, el tekeri kullanılarak elle veya talaş mili ve araba dişli kutusu ile otomatik olarak sağlanır.
Vida çekerken ise, otomatik hareket, ana mili ve vida makası ile sağlanır. Arabanın üzerinde tabla (enine hareket sistemi) bulunur.
Tabla
Tabla (Enine hareket sistemi) : Araba üzerine kırlangıç kuyruğu kayıt ve kızakla yerleştirilmiştir. Kendine ait el tekeri ve mili ile kalemin, fener mili eksenine dik hareketini sağlar. Otomatik hareket için arabanın dişli kutusundan yararlanılır.
Suport
Support : Enine hareket sisteminin üzerine kızaklandırılmış olup, açı bölüntülü tablasından yatay düzlemde istenen açıya döndürülebilir. Kısa ilerlemeler için kullanılır. Ayrıca istenilen açıya dönebilmesi özelliği kullanılarak konik tornalama da yapılabilir.
Konik tornalama hakkında detay bilgi için BKNZ: Konik Tornalama Nasıl Yapılır
Suport üzerinde kalemliği taşır.
Kalemlik
Kalemlik : Kalemin doğrudan doğruya veya katerle bağlanmasına yarayan kısım olup, çeşitli şekillerde yapılır.
Torna kalemliğinin torna tezgahındaki yeri
Gezer punta
Gezer punta, torna tezgahının kısımları arasında gösterilir ve kayıt kızak üzerinde yer alır
Gezer puntanın tanımı ve görevi : Torna kayıtları üzerinde gezdirilebilen ve ucunda 60° lik konik uçlu puntası olan aygıttır. Görevi işlenen parçaları alın kısmına açılan punta havşası yardımı ile sağ uçtan desteklemektir. Gerektiğinde tornada delme, raybalama gibi işlemler için konik yuvasına, mandren ya da mors kovanı takılabilir. Gezer punta ucu ile fener mili ucu aynı eksendedir.
KONU İLE İLGİLİ ONLINE TEST ÇÖZ