Manuel Vites Nasıl Kullanılır?

Manuel vitesli araç (veya Manuel Şanzımanlı Araç) nasıl sürülür? Kalkış ve duruş nasıl yapılır?

Otomatik şanzımanlı araçların kullanım kolaylığı sağladığı bir gerçek., ileride otomatik vites araç kullanmayı düşünsek de, Bazılarımız, günün koşullarında, tüm araçlar otomatik vites olmadığı için, ”bir gün ihtiyacım olabilir” diyerek, manuel vites araçları kullanmayı öğrenmeye eğilimliyiz. Bazıları da, kontrolün daha çok kendisinde olduğu düşüncesiyle manuel vitesli araçları tercih eder.

Manuel Vites Sistemini Tanıma

Manuel vitesli araçları kullanmanın ise, yeni sürücülere karmaşık gelebilen, Deneyimli sürücüler içinse yapa yapa adeta otomatikleşen (özel bir çaba sarfetmeden, düşünmeden gerçekleştirilen) bir takım kuralları var.

Önemli: İlk kez kullanıyorsanız trafik veya yayanın olmadığı boş, düz bir alan seçin. İlk kez kullanacaksanız camları açmanız yararlı olabilir. Böylece motor sesini daha iyi duyabilirsiniz. Motor sesindeki değişimleri algılayabilmemiz işimize yarayacak.

Önce Debriyaj Pedalının Çalışma Mantığına Bakalım

Pedallar: Sırasıyla soldan sağa Debriyaj, fren, gaz. Bu bütün manuel vitesli araçlarda aynıdır.

Sol Ayak daima debriyajla ilgilenir. Sağ ayak ise fren ve gaz pedalları ile ilgilenir.

Debriyaj, basitçe, motorda üretilen gücü tekerlere ileten bağlantıyı kesen aksamdır diyebiliriz. Tam bastığımızda motorla tekerleklerin bağlantısı ayrılır. Motorda üretilen gücü tekerlere iletmek istediğimizde yavaşça bırakırız ve belli bir noktaya gelince, dişlileri yıpratmadan birbirlerini kavramalarını sağlarız.

Manuel Vitesli Araçla İlk Kalkış

1- El freninin çekili olduğuna emin olun. Debriyaja basarak vitesi boşa alın.
2- Debriyaj pedalını sol ayağınızla tamamen itin ve orada tutun.
3- Arabayı çalıştırın.
4- Vitesi birinci vitese geçirin. ve el frenini indirin

5- Debriyajı yavaşça bırakın. (Aniden bırakırsanız aracınız sarsılır ve motor stop eder.) Motor devrinin düşmeye başladığını duyana kadar devam edin. Aracın titrediğini ve motor sesinin değiştiğini hissedeceksiniz. Bu nokta kavrama noktasıdır.

6- Gaz pedalına hafifçe basarken debriyajı ise kaldırmaya devam edin. Bunu ağır ağır yaptığınızda arabanın hareket etmeye başladığını göreceksiniz.
Arabanız hareket ettikten 4-5 saniye kadar bir süre sonra debriyajı tamamen bırakmış olun.
Bu şekilde, ilk kalkışta aracı titretme ve motoru stop ettirme gibi bir olay yaşamazsınız.

Manuel Vitesli Araçta Yokuşlarda ilk kalkış

Aracınız yokuşta kaymadan durabiliyorsa el freni çekilidir. Bu yüzden el frenini indirdiğimizde fren pedalına basıyor olmalıyız ki araç yokuştan kaymasın.

Yokuşta park etmiş bir aracı kaldıracağımızdan el freninin çekilmiş ve vitesin boşta olduğunu varsayıyoruz.

1- Debriyaj pedalını sol ayağınızla tamamen itin ve orada tutun.
2- Fren pedalına basın
3- Arabayı çalıştırın.
4- Vitesi birinci vitese geçirin ve el frenini indirin
5- Debriyajı yavaşça bırakın,
Bu esnada (debriyajı bırakırken) Motorun sesinin değiştiğini hissettiğiniz anda sağ ayağınızı fren pedalından gaz pedalına getirin ve yavaşça aşağı doğru itin.
Araba hareket etmeye başlayacak. Debriyajı aniden tamamen bırakmayın. Araba hareket ettiğinde bile bir miktar debriyaja basıyor olun. Yaklaşık 4-5 saniye içinde tamamen bırakmış olun.

İlgili Videolar

Manuel Vitesli Araçla Nasıl Duracağım?

Durdurmanız gerektiğinde, debriyaja sonuna kadar basın. Vitesi boşa alın ve yavaşça frene basın. Debriyaja basmazsanız motor stop edecektir.

Kırmızı ışık vb duraklamalarda iki tercihiniz var.
1-) Birinci vitesteyken debriyaja tamamen basarak motor ve akslar arasındaki bağlantıyı kaldırmak. Ve ayağınızı kalkışa kadar debriyajda tutmak. Bu şekilde aracınız hareket etmez. Gaz verseniz de hareket etmeyecektir. Çünkü motorda üretilen güç tekerlere iletilmemektedir.

2- ) Debriyaja basıp vitesi boşa almak. Bundan sonra debriyajdaki ayağınızı bırakabilirsiniz. Böylece sol ayağınızı dinlendirebilirsiniz.

Bir kez ilerledikten sonra, daha düşük bir vitese geçerek her zaman yavaşlayabilirsiniz. Bu, frenlerinizin ömrünü korur.

Vites Değiştirme

Aracı her zaman 1. viteste kaldırırız. Ancak belli bir süre sonra vites değiştirmemiz gerekir.

Vites değiştirirken: debriyajı tamamen itmeli ve vites değiştirme esnasında o konumda tutmalısınız. Sonra debriyajı yavaşça bırakabilirsiniz.

Ne zaman vites değiştirmem gerektiğini nereden anlayacağım?

Bunu motor sesindeki değişimden anlayabileceğimiz gibi, gösterge panelindeki motor devri göstergesine bakarak da anlayabiliriz. Motor devri 2500 – 3000 RPM e ulaştığında vites değiştirme zamanı gelmiş demektir.

Ayağınızı debriyaj pedalının üzerinde tutmaktan kaçının, bu farkında olmadan debriyaj mekanizmasına basınç uygulamanıza ve balataların erkenden yıpranmasına neden olur. Bu yüzden bundan kaçınmalısınız.

Vites koluna bakmadan vitesleri değiştirene kadar pratik yapın. Böylece tehlikeli bir şekilde gözlerinizi yoldan ayırmamış olursunuz. İlk başta, elinizde olmadan vites koluna bakma ihtiyacı hissedebilirsiniz, ancak yeterli pratikle bunu da aşacaksınız.

Vites Küçültme

Yavaşladığınızda vites küçültmelisiniz. Bulunduğunuz vitese göre yavaş gidiyorsanız, motor teklemeye başlar ve duracakmış gibi olur.

Vites küçültmek için debriyaja basın, gaz pedalını bırakın, vitesi küçültün. Ardından gaz pedalına basarken debriyajı bırakın.

Not: Vites değiştirirken debriyajı kalkıştaki kadar yavaş bırakmanız gerekmez.

Konuyla İlgili Sorular