Bu dökme demire, Sfero dökme demir de denir.Dokusu içerisindeki grafitleri küresel şekilde olan demir-karbon döküm malzemedir. Sıvı demire bir miktar kimyasal elementlerin ilavesiyle grafitler yaprak yerine küresel olarak katılaşırlar. Aşağıdaki şekilde mikroskopta küresel grafitlerin görünüşü verilmiştir.
Türk standartlarındaki adı ise Küresel Grafitli Dökme Demir olup, “DDK” rumuzu ile tanınır.
Küresel grafitli dökme demirin mikro yapısı (Yukarıda) a) Ferrit yapılı b) Perlit yapılı
Küresel grafitli dökme demirlerin kimyasal bileşimi
Mg, endüstride çok kullanılmaktadır. Demirler, Magnezyum veya diğer özel elementler ile alaşım yapıldığında, demir içerisindeki grafitler küresel biçimde katılaşarak yüksek dayanım özelliklerinde bir malzemeye dönüşür. Küresel grafitli dökme demir olarak bilinen bu malzeme, dökme demir türleri içerisinde en dayanıklı ve tok olanıdır.
Dökme demir kırılgandır. Küresel grafitli dökme demir (KGDD) ise diğer dökme demirlerden farklı olarak sünektir. Dökme demirin iyi bilinen dökülebilirlik, işlenebilirlik, yüklenme kapasitesi ve üretim özellikleri gibi özelliklerine ilave olarak bu dökme demirlerde geniş mukavemet aralıkları, aşınma direnci, yorulma direnci, tokluk ve süneklik özellikleri vardır.
Küresel grafitli dökme demirlerin mekanik özellikleri
Küresel grafitli dökme demirin mekanik özellikleri oldukça iyidir.Korozyona karşı dayanımı fazladır. Talaşlı imalatta kullanımı kolaydır. Küresel grafitli dökme demir çok yerde gri dökme demir, dökme çelik ve demir olmayan metal alaşımlarının yerine kullanılmaktadır. Küresel grafitli dökme demirler; “nodular cast iron, ductile iron, fonte sphreroidale graphit, kufelgrapfit gusseisen, spheregus” isimleri ile birçok ülkede tanınır.
Küresel grafitli dökme demirlerin kullanıldıkları yerler
Küresel grafitli dökme demirler nerelerde kullanılır:
Madencilik ve Metalurji: Kırıcı gövdeleri, konveyör dirsekleri, pospa gövdeleri, alüminyum ve kurşun ergitme potaları, curuf potaları, pres makineleri, kalıplama dereceleri, sıcak hadde merdaneleri.
Makine imalatı: Hidrolik presler, silindirler, dövme presleri kafa ve silindirleri, krank presleri dişlileri, eğme makinaları çerçeveleri, akslar, çeşitli dişliler.
Ziraat: Traktör parçaları, ön tekerlek çatalları,trasmisyon kutuları, pedallar.
İnşaat: Kreyn parçaları, beton karıştırıcı parçaları, yol inşaatı makineleri.
Kimya: Kurutma silindirleri, valfler, pompalar, plastik ekstrüzyon silindirleri, plastik karıştırıcılar, rafineri valfleri.
Ulaştırma: Uçak konstrüksiyonu, diferansiyel dişli kutusu, volanlar, dişli kutuları, dişli selektör çatalları, tekerlek kalıpları.
Güç: Kompresör gövde ve kafaları, gaz türbini kompresör kutuları Kontrol halkaları, su türbinleri dökme parçaları, brülör gövdeleri, sıcağa dayanıklı fırın parçaları.