Çekme Kalıplarında İlkel Çap Hesabı

Silindirik kapların çekilmesinde, ilk önce çekilecek kap malzemenin ilkel çapı hesaplanır. Çekme süresince kap malzeme eğilme, basılma ve çekilme gerilimlerine uğrar. Ancak, tabam düz olan kapların sadece taban kısmı eğilme, basılma veya çekilme gerilimlerine uğramaz.

İlkel çapın hesaplanmasında aşağıdaki metotlar uygulanır:

  1. Alan metodu
  2. Uzunluk ve Ağırlık Merkezi metodu
  3. Grafik metodu

Bu yazısa ilk iki metod

Alan Metodu ile İlkel çapın bulunması

İlkel çapı bulunacak parçanın çekilmeden önceki alanı, çekildikten sonraki kap alanına eşitlenir. Aşağıdaki şekilde düz silindirik kabın ilkel çapı ve çekildikten sonraki ölçüleri gösterilmektedir.

Tabanı düz silindirik kap çekme kalıbı ilkel çap
Tabanı düz silindirik kap

Çekilecek parça alanı : π . D2 / 4
Çekilen kap alanı : π . d2 / 4 + d . h mm2

Her iki alan birbirine eşitlendiğinde;
π . D2 / 4 = π . d2 / 4 + d . h

Taban kenarı kavisli silindirik kap çekme kalıbı ilkel çap
Taban kenarı kavisli silindirik kap

Yukarıdaki resimde görülen tabanı kavisli silindirik kabın ilkel çapı da aynı şe­kilde hesaplanır:

Diğer bir örnek de. Aşağıdaki şekilde gösterilen tabanı düz flanşlı silindirik kaptır. Bu tip flanşlı kaplar için de çekilecek parça alanı, çekilen kap alanına eşitlenir ve ilkel çap bulunur.

çekme kalıplarında ilkel çap hesabı
çekme kalıbı ilkel çap hesabı

D = Çekilecek kabın ilkel çapı, mm
S = Çekilen kabın alanı, mm2

çekme kalıplarında çekilen kaplar ve alanları tablosu
Çekilen kaplar ve alanları tablosu
Çekme kalıplarında Çekilen kaplar ve İlkel çapları tablosu
Çekilen kaplar ve İlkel çapları tablosu

Uzunluk ve Ağırlık Merkezi Metodu ile İlkel çapın bulunması

Uzunluk ve ağırlık merkezi me­toduyla ilkel çapın bulunmasında, çekilen kabın simetrik kesiti alınır ve çekmeye uğrayan bütün kenarların uzunlukları ayrı ayrı bulunur. Daha sonra, bütün uzun­luklar ve ağırlık merkezlerinin simetri eksene olan uzaklıkları çarpımlarının top­lamı, çekilecek parça alanına eşitlenir.

Bu yöntemin uygulanabilmesi için;

  1. Kesiti alınan kap, simetrik parçalara ayrılır.
  2. Simetrik parçaların her birini simgeleyen l1, l2,l3… ln uzunlukları bu­lunur.
  3. Her uzunluğa ait ağırlık merkezlerinin kap eksenine olan r1, r2, r3,. . , rn uzunlukları bulunur ve aşağıdaki formülle ilkel çap hesaplanır.
çekme kalıbı ilkel çap hesabı formülü
ilkel çap hesabı
çekme kalıplarında ilkel çap hesaplama

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.