Dişli Çizimi ve İmalatı için Formüller

Bu yayınımız Makine elemanlarının önemli parçalarından dişli çarklar ile ilgili olacak.Dişli çark çizimi ve Dişli imalatı için gerekli formüller vereceğiz. Dişli çizimi için formüller ve örnek dişli çizimlerini aşağıdan inceleyebilirsiniz.

Aşağıda verilen modül, bölüm dairesi çapı, adım gibi dişli çark terimlerini ve dişlilerin elemanlarını anlattığımız yazımız için BAKINIZ: Dişli Çark Terimleri

Dişli Çizimi  için gerekli formüller

Düz dişli çizimi formülleri

Konik dişli çizimi için gerekli formüller

Konik Dişli Çifti Çizimi

Helis Dişli Çizimi  için gerekli formüller

Helis dişli hesabı formül ve hesaplamalar

Konik helis dişli çizimi formül ve hesaplamalar

Sonsuz vida ve karşılık dişlisi Çizimi formülleri

Dişli çark hesabı örnekleri

Düz Dişli Hesabı örnek

Örnek Problem  :  Çelik Konstrüksiyonda çalıştırılacak düz dişli çiftinde modül 2, küçük dişlinin diş sayısı 18, büyük dişlinin diş sayısı 54’tür. Küçük dişlinin dakikadaki devir sayısı 1410’dur. Bu dişlilerin boyutlarını ve küçük dişlinin kaç devirle döneceğini bulunuz.

Çözüm : 

1. Dişli Hesabı:

Z0= 54 diş

t = tt . m = n . 2 = 6,28 mm.
D01 =m.zı =2.18=36mm.
Daı = D01 + 2m = 36+2.2 = 40 mm.
Df 1 = Doı-2,332 m = 36-2,332,2 = 31,336 mm. hb = m = 2 mm
ht = 1,166 m = 2,332 mm.
h = hb+ht – 2+2,332 = 4,332 mm
b = 10 m = 10.2 = 20 mm.

2. Dişli Hesabı:

t = 1. dişli ile ayni (6.,28 mm)
D02 = rn.Z2 = 2.54 = 108 mm.
Da2 = D02 + 2m = 108 + 2.2 =112 mm.
Df2 = Do2 – 2,332 m = 108 – 2,332.2 = 103,336 mm. hb, ht, h ve b ölçüleri, 1. dişlideki gibidir.

Helis Dişli Hesabı örnek

Dökme demirden bir dişli kutusunda yataklandırılmış bir helisel dişli çiftinde normal modül 2,5, küçük dişlinin diş sayısı 22, dakikadaki devir sayısı 1200’dür. Dişli çiftinin çevrimi oranı 1/4, eksenler arası mesafe 140 mm olduğuna göre dişlilerin boyutlarını, büyük dişlinin devir sayısını ve dişlilerin eşdeğer diş sayılarını bulunuz.

Çözüm : 

Dişli Hesabı

D0 = mo. Z1 = 2,5818.22 = 56,8 mm
Da1 = D0 – 2mo= 56.8 + 2.2,5 = 61,8 mm
Df1 = D0. 2,332 mn= 56,8 – 2,332.2,5 = 50,97 mm
tn= mn . Π = 2,5 . 3.14 = 7,85 mm
ts=ms. Π = 2,5818 . Π = 8,1 mm
hb= mn= 2,5 mm
ht= 1,166 mn = 1,166.2,5 = 2,915 mn
h = hb+ht = 2.5 + 2,915 = 5,415 mm
b = 15. mn = 15 . 2,5 = 37,5 mm