Broşlama (Tığ Çekme) Nedir. Nasıl Yapılır

Broşlama

Broşlama, geometrik olarak belirli  kesici ağızları bulunan broş (tığ) adı  verilen kesici takımla, talaş kaldırma  işlemidir.

Broşlamada; broşlama takımları, genel olarak bir  , iş parçalarının iç veya dış yüzeyleri, profil verilmiş bir kalıp vardır. Broşlama, seri imalatta yüksek yüzey ka­litelerinde ve büyük şekil tamlığındaki profillerin imal edilmeleri gereken yerler­de kullanılır. Broşlama (boşaltma) takımı çok pahalı olduğundan, ancak büyük mik­tarlardaki parçalar için ekonomiktir.

Broş takımı diş geometrisi

Broşlama metodu iç broşlama ve dış broşlama olmak üzere gruplara ayrılır.

İç Broşlama

iç broşlama

İç yüzeylere broş çekileceği zaman, parça üzerinde broşlama deliğinin olması gerekir.

iç broşlamada, profiller bir delikten dı­şa doğru broşlanırlar. iş parçası bağlanmaz, sadece mil ve takımın kızağı üzerinden sürülür ve tezgahın iş parçası dayama kalıbının üstüne düz olarak ko­nulur. Broşlama takı­mı delikten geçirilen çekme sapından çe­kilir ve istenen profil elde edilir.

iç broşlama takımları

Civata broşlamada (helisel kanal aç­mada) broşlama takımının dişleri cıvata şeklinde yapılmıştır. iş parçası dönebilecek şekilde yataklandırılmış, alı­cı (tutucu) ağız içine yerleştirilmiştir. 

iç profil broşlama tığ çekme
Deliğe broşlama ve 4 taraflı kama kanalı açma (yukarıda)

Broşlama esnasında dişlerin yan tarafları vasıtasıyla, broşlanması icap eden kana­lın eğim açısını sağlayacak şekilde iş parçası döndürülür.

iç broş takımı
Broşlama işleminin yapılışı video

Dış Broşlama

Dış broşlamada takım, dıştan iş parçası boyunca kılavuzlanır (Şekil 3). Büyük kesme ve sıkıştırıp çıkarma kuvvetlerinden dolayı takımın rijit olarak bağlanmış ve desteklenmiş olması gerekir.

Dış broşlama takımları

Parça etrafının (Çevresel) Broşlamanmasında (Tüp ve çanak broşlamada) takım iş parçasının etrafını tamamen kuşatır ve örneğin bir çekmede bir dış dişin broşlama işleminin ya­pılmasını mümkün kılar. Takım parçalıdır.

Broşlamanın avantajları

  • Yüksek yüzey kalitesi sağlar
  • İşlem tek pasoda bitirilir.
  • Kesme hızı yüksektir.
  • Ölçü tamlığı sağlar.
  • Karmaşık profillerin yapılmasını sağlar.
  • Kolay ve ucuz işçilik sağlar
  • İşlenen parçalar özdeş olur

Broşlama işleminin zayıf yönleri

broşlama nerelerde kullanılır
  • Büyük ve karışık şekilli parçalarda broş maliyeti yüksektir.
  • Çok küçük parçaları işlemek mümkün değildir.
  • Parçaların sağlam bağlanması gerekir.
  • Çok fazla talaş kaldırılamaz

Broşlama Takımları

Broşlama takımları mil, kılavuzlama kızağı, dişli, kılavuz kısmı ve son kısımdan meydana gelir. Diş açmanın talaş alma kısmında, kesici ağız dişlerinin kademelendirilmesi suretiyle talaş kalınlığı (h) meydana gelir.

broşlama nasıl yapılır
İç ve dış broşlama işlemlerinden görüntüler (yukarıda)

Kaba talaş alma dişleri, talaş kaldırmanın en büyük payını üzerine alırlar (h=0,2 mm), ince talaş broşlama en az 3 diş (h<0,2 mm)’ten meydana gelir. Sonuncu ince talaş alma dişi ve temizlemenin ilk dişi imalat ölçüsünde yapı­lır. Takım, aynı profile ve aynı ölçülere sahip olan ve iş parçasının yüzeylerini perdahlayan (kalibre eden) en az 3 rezerve dişine sahiptir.Bunlar tekrar bilenmeleri esnasında referans olarak da hizmet ederler.

Kesici ağız açısı ve talaş boşluğu,broşlanması gereken yüzeylerin boyuna ve iş malzemesinin talaş kaldırılabilirliğine göre belirlenir. Boşaltmadan evvel delinir. Serbest açı çok küçüktür (1, 5°~ 2°), böylece diş al­nının tekrar bilenmesinde bu değer aynen kalır. Talaşların, yan serbest yüzeyler ile, broşlanan yüzeyler arasında sıkışmasına ve buraların çatlamasına, serbest yüzeylerdeki talaş kırıcı kanallar engel olur. Broşlama es­nasında kullanılan broşun 2 ila 6 dişinin aynı zamanda kesmesi mümkün olacak şekilde seçilmesi gerekir. Ne kadar fazla diş malze­meyle temas halinde olursa, broşlama (tığ çekme) işlemi o kadar sakin cereyan eder.

Bir kanalın broşlanması için takım

Broşlama Tezgahları

Broşlama makinalarının yapısı basittir, çünkü onlar sadece broş takımının doğ­rusal kesme ve geri dönüş hareketini temin eder. Tahrik ve kumanda hidrolik ola­rak sağlanır. Onlar yarı-otomatik veya tam otomatik olarak çalışırlar. Kesme hızları 10 m/dak ila 40 m/dak arası bir değerde seçilir.

broşlama tezgahları

Broş tezgahlarında kesici takımın veya iş parçasının hareketleri hassas olmalıdır. Tezgah, yüksek kuvvetlere dayanacak kadar sağlam olmalıdır.

Yatay Broşlama Tezgahları

Boyu uzun olan parçaların broşlama işlemi, yatay olan tezgahlarda yapılır. Çekme broşları, genellikle yatay broş tezgahlarında kullanılır.çok yer kaplar. Bunlar az miktarda üretilecek par­çalar için kullanılır. 

yatay broşlama tezgahı
100 tonluk yatay tığ çekme tezgahı

Düşey Broşlama tezgahları

Yatay tığ çekme tezgahları çok fazla yer kaplarken, düşey tığ çekme tezgahları daha az yer işgal etmektedir. İtme, dış yüzey işleme ve form verme broşları, düşey broş tezgahlarında kullanılır

düşey broşlama tezgahı

Zincirli Broşlama Tezgahları, bir zincir bandı üstüne bağlanan, iş parçalarının kesme hareketini sağlayan ve sıkı olarak bağlanan broşlama takımı boyunca çekil­diği, yatay dış broşlama tezgahlarıdır.

Broşlama Tekniği Nerelerde Kullanılır

Talaşlı üretim teknikleri ile işlenebilen her malzeme, broşlama tekniği ile de işlenebilir. Çok kullanılan metal alaşımları, bazı plastikler, sert lastikler, ağaç, kompozit malzemeler ve grafit broşlama tekniği ile işlenebilir. Sertliği 18-32 HRC arasında olan çelik malzemeler, bu teknikle işlenebilir. Dökme demir, pirinç, bronz, alüminyum ve magnezyum yüksek kesme hızları ile işlenebilir

broşlanmış parça örnekleri

Broşlama tekniği ile çeşitli kanallar, kama kanalları, düz veya karışık şekilli yüzeyler, kremayer dişliler, iç dişliler üretilmektedir, Broşlama tekniği otomotiv, uçak ve uzay endüstrisinde, el takımları üretiminde, frezeleme tekniği ile yapılan parçalarda, beyaz eşya sanayiinde, silah parçaları üretiminde, kilit üretimi ve elektrik motoru üretiminde kullanılmakladır. Ayrıca silah sanayiinde namlu yivleri bu teknikle işlenmektedir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.